مقدمه:نوشتهی حاضر کوششی است برای بررسی اجمالی ریشههای مسئلهی فلسطین. مهمترین هدف این بررسی، معرفی ریشههای اختلاف با نگاهی به سیر رویدادهای قرن گذشته است. اگر نسبت به پیوندهایمان با سرزمین مادری بیتفاوت نباشیم و به سرنوشت و مسیر حرکت آن حساس باشیم، نمیتوانیم وقایع کلان کشورهای اطراف ایران را نادیده بگیریم، چرا که بعضی از این جریانات تاثیر مستقیمی بر سرنوشت دیگر اهالی منطقه دارد. بدیهیترین این تاثیرات کم یا زیاد شدن ثبات منطقه و تاثیرات بهسزای اقتصادی آن است. بحث عدالت و جایگاه ما بهعنوان یک انسان عدالتمدار هم که جای خود دارد. یکی از مهمترین این مسائل منطقهای، بیتردید مناقشات اعراب و اسراییل است. شاید اکثریت خوانندگان این نوشته تابهحال بارها مجبور به موضعگیری در مورد این مناقشه شدهاند و همین گزاره من را از بیان اهمیت این موضوع بینیاز کند. نگارنده بر این عقیده است که علیرغم حجم عمدهی این موضعگیریها، سطح عمومی درک ما از تاریخ شکلگیری مشکل فلسطین مطلوب نیست و نوشتهی حاضر تلاش دارد تصویری مقدماتی از موضوع به دست دهد. داشتن اطلاعات لازم، اولین قدم برای یک قضاوت عادلانه در مورد هر مطلبی است و سعی من این است که نوشتهی حاضر را تا اندازهی ممکن ناقل اطلاعات کنم نه موضعگیریهای شخصی (به جز بخش آخر). قبل از هرچیز تاکید بر این نکته ضروری است که بههیچ وجه خود را متخصص تاریخ نمیدانم و پیشاپیش از کاستیهای مقالهی حاضر عذرخواهی میکنم.
بررسیمان را از سالهای پایانی سدهی نوزدهم میلادی و شکلگیری جنبش صهیونیسم آغاز میکنیم. چگونگی شکلگیری کشوری به نام اسراییل در ١٩٤٨، مرکز توجه این نوشته است. بررسی حتی اجمالی همهی رویدادهای مهم بعد از ١٩٤٨، نوشتهای بسیار مبسوطتر از یک مقاله در ماهنامهای الکترونیکی میطلبد، به جای اینکار چند رویداد مهمتر از دههی ٥٠ تا ابتدای دههی ٨٠ انتخاب شده و به شکل موردی بررسی شدهاند. به چند دلیل سالهای دههی ٨٠ را برای پایان انتخاب کردهام، اول اینکه احتمالا بسیاری از خوانندگان کموبیش با وقایع متاخرتر آشنایی مقدماتی دارند. دوم، تاکید بسیار دارم که وارد مباحث سیاست داخلی و خارجی حکومت ایران نشوم و شاید یک مولفهی عمدهی وقایع مربوط به فلسطین در چند دههی گذشته موضعگیری حکومت ایران در این مورد باشد. سومین دلیل هم نقصان شناخت شخصیم از وقایع متاخرتر به دلیل دسترسی نداشتن به منابع مدون تاریخی در مورد این وقایع است. حداکثر تلاشم را کردهام که تحلیلی بیطرفانه از مناقشه به دست دهم، هرچند بیطرفی محض در مباحث تاریخی، بهخصوص برای غیرمتخصصین دشوار است. بههرحال آرشیو مقالات سازمان ملل در مورد مشکل فلسطین، بهعنوان یک منبع بیطرف، برای مطالعهی بیشتر و جامعتر بر روی تور جهانگستر (World Wide Web) قابل دسترسی است (ر.ک. به مراجع).
فهرست مطالب:
مقدمه
جنبش جهانی صهیونیسم
جنگ اول و وعدهی استقلال اعراب
توافق سایکس-پیکو
اعلامیهی بلفور
پایان جنگ اول و طرح قیمومیت
کمیسیون کینگ-کرین
مسالهی مهاجرت یهودیان و تنشهای دههی ١٩٣٠
نگرشی به ترکیب جمعیتی فلسطین در نیمهی اول قرن بیستم
جنگ دوم و تاثیر آن بر خاورمیانه
سنگین شدن وزنهی اعراب در سیاست خارجی بریتانیا
یهود ستیزی در اروپا
پایان جنگ دوم و تشدید تشنج در فلسطین
حملات تروریستی یهود علیه نیروهای بریتانیا
صهیونیسم و ایالات متحده
پایان قیمومیت بریتانیا و اعلام وجود اسراییل
اولین جنگ اعراب و اسراییل ١٩٤٨-١٩٤٩
برتری اسراییل و آتشبس
احساس تحقیر اعراب و طوفان ملیگرایی عربی
انقلاب مصر و ظهور جمال عبدالناصر
سرایت ملیگرایی عربی به دیگر کشورهای عربی
ملی کردن آبراه سوئز و جنگ ١٩٥٦
جنگ ششروزه
تضاد دولتهای عربی
وعدهی نابودی اسراییل در شعارهای انقلابی و وقوع جنگ
تفاوت سرزمینهای اشغالشده در ١٩٦٧
جنگ رمضان (یوم کیپور)
سلاح نفت
وقایع دیگر
سخن آخر
منابع
-
راهنمای استفاده:
مناسب جهت استفاده دانشجویان رشته علوم سیاسی و حقوق بین الملل
-
محتوای فایل دانلودی:
حاوی فایل ورد و قابل ویرایش
سجاد
شنبه 15 خرداد 1395 ساعت 04:22